Miejscem realizacji projektu jest wieś Chilumba, położona w dystrykcie Kapiri Mposhi, w Centralnej Prowincji Zambii, oddalona o 35 km od Kabwe, oraz 150 km od stolicy kraju – Lusaki. Liczba ludności okręgu, należąca głównie do plemion Bemba i Bisa, sięga 11 500 osób. Ich głównym źródłem utrzymania jest rolnictwo i rybołóstwo. Bezpośrednim miejscem implementacji działań projektowych jest teren publicznej szkoły podstawowej w Chilumba, wybudowanej w 1956 roku w ramach działalności edukacyjno-misyjnej europejskich Jezuitów w Afryce. Po przejściu ośrodka w ręce państwa, na początku lat 60-tych, infrastruktura szkolna zaczęła popadać w ruinę, co wywarło negatywny wpływ na jakość usług edukacyjnych w tym rejonie. Chilumba jest oddalona o 30 km od Mpunde, miejscowości, w której PCPM zrealizował dwufazowy projekt rozbudowy infrastruktury szkolnej, sfinansowany w ramach programu Polskiej Pomocy 2008 i 2009. Niniejszy projekt jest próbą zapewnienie ciągłości działań rozwojowych w tym regionie.

Szkoła podstawowa w Chilumba

Patrz także mapa obszaru realizacji projektu na dole tej strony.

Opis potrzeb

Okręg Chilumba będący obszarem peryferyjnym, skrajnie ubogim, położonym w zambijskim buszu, zmaga się z problemem niezwykle niskich standardów jakości usług edukacyjno-szkoleniowych, uniemożliwiających długofalowe wzmacnianie potencjału gospodarczo-intelektualnego rejonu, oraz jego mieszkańców. Szkolnictwo dzieci i młodzieży skupia się tu wokół ośrodka edukacyjnego oferującego naukę na poziomie podstawowo-gimnazjalnym (klasy I – IX), do którego uczęszcza około 550 uczniów. Infrastruktura tej placówki, obejmująca 3 bloki szkolne oraz 8 domków dla nauczycieli, nie była modernizowana od czasów oddania jej do użytku w 1956 roku, czego niechlubną ilustracją jest aktualny, katastrofalny stan techniczny obiektu, nie spełniający podstawowych standardów bezpieczeństwa i higieny pracy. Skorodowane, w wyniku długoletniej działalności mrówek i korników elementy drewnianych konstrukcji więźby dachowej grożą zawaleniem. Oddziaływanie czynników atmosferycznych doprowadziło do wystąpienia potężnych zacieków, pęknięć, odkształceń ścian, oraz głębokich wyrw w betonowej posadzce podłogi.

Sala lekcyjna klasy VIII w szkole podstawowej w Chilumba

Sala lekcyjna klasy VI w szkole podstawowej w Chilumba     

W szkole, podobnie jak i w całej wsi, nie ma światła, co uniemożliwia kontynuowanie nauki po zmroku, oraz/lub organizowanie zajęć pozalekcyjnych, rozwijających zdolności i zainteresowania. Ośrodek nie ma internatu, co bezpośrednio przekłada się na niskie wskaźniki dostępności przestrzennej szkolnictwa w tym rejonie, stanowiących poważną barierę w wyrównywaniu szans edukacyjnych młodzieży. Większość uczniów pozamiejscowych, rezydujących w miejscowościach oddalonych o kilkanaście km od Chilumba i nie mających środków na zakup roweru, odmawia pokonywania dystansu pieszo i porzuca naukę. Ci bardziej zdeterminowani decydują się na pobyt w prowizorycznych lepiankach, wzniesionych na terenie przyszkolnym, jednak brak nadzoru wychowawczego nad tą grupą uczniów doprowadził do eskalacji problemów natury etyczno-moralnej, czego smutną ilustracją jest wzrost liczby zakażeń HIV/AIDS, niechcianych ciąż, oraz przedwcześnie zawieranych małżeństw. Według danych z Dystryktu Kapiri Mposhi, w drugim semestrze szkolnym 2010 r. 50 dzieci z rejonu Chilumba musiało zrezygnować z nauki. Z uwagi na niedostateczną powierzchnię użytkową infrastruktury szkolnej oraz ubogi zasób mebli, wiele klas jest przepełnionych, a część dzieci siedzi na ziemi.

Uczniowie klasy III siedzą na ziemi w trakcie zajęć

Peryferyjne położenie okręgu odbiera szansę na rozwój nie tylko dzieciom, ale również dorosłym, z góry skazanym na bezrobocie i życie w skrajnej nędzy. Mieszkańcy rejonu, nie mając warunków do zdobycia praktycznych kwalifikacji i doświadczeń zawodowych, m.in. w drodze szkoleń, praktyk, staży, są bez szans na zdobycie pracy zarobkowej, a tym samym na wyrwanie się z pułapki nędzy. Stopa bezrobocia w okręgu sięga prawie 100%. Jedyne aktywne zawodowo grupy w regionie, to nauczyciele ze szkoły podstawowej, oraz pracownicy farm bogatych inwestorów południowoafrykańskich, prosperujących na tym obszarze. Z uwagi na brak umiejętności zawodowych miejscowej ludności z zakresu budownictwa, obsługi maszyn, itd przedsiębiorcy z RPA są zmuszeni do pozyskiwania wykwalifikowanej siły roboczej z zewnątrz, głównie z Kabwe i Lusaki, oferując ludności Chilumba kilka niskopłatnych etatów tj. kucharka czy ogrodnik. Źródła dramatycznie słabych kwalifikacji zawodowych mieszkańców okręgu należy upatrywać w niskich standardach szkolnictwa podstawowego oferowanego przez lokalną placówkę oświatową, oraz rozmaitych czynnikach społeczno-bytowych zmuszających ich do rezygnacji z nauki.

Działania projektowe

PCPM wyszedł na przeciw potrzebom mieszkańców rejonu opracowując zintegrowany plan wielopłaszczyznowego wzmacniania ich potencjału gospodarczo-intelektualnego. Formuła niniejszego projektu została wypracowana w oparciu o 2 wizyty studyjne Szefa Misji PCPM w Chilumba w czerwcu i wrześniu 2010 r., podczas których przeprowadzono gruntowne konsultacje z Partnerem Lokalnym, oraz miejscową ludnością.

Szef Misji PCPM w Zambii Monika Nowacka na spotkaniu z Radą Wspólnoty Chilumba oraz Komitetem Rodzicielskim

Wspólnie zdecydowano, że najbardziej optymalną strategią wsparcia będzie połączenie rozbudowy, remontu i elektryfikacji infrastruktury szkolnej z kursem zawodowym podnoszącym umiejętności murarsko-stolarskie, zidentyfikowane jako kwalifikacje dające realne szanse na podjęcie pracy zarobkowej. Szkolenie, w którym weźmie udział 5 mieszkańców rejonu Chilumba, obejmie zarówno zajęcia teoretyczne, prowadzone przez eksperta budowlanego z Dystryktu Kapiri Mposhi, jak i praktyczne, które będą realizowane bezpośrednio na placu rozbudowy infrastruktury szkolnej pod nadzorem lokalnej grupy wykwalifikowanych budowlańców. W ramach praktyk szkoleniowych, kursanci wzniosą 2 budynki szkolne - dormitoria dla dziewcząt i chłopców, oraz przeprowadzą gruntowną renowację jednego z trzech aktualnie stojących budynków. W wyremontowanym obiekcie zostaną zainstalowane panele słoneczne, które oświetlą pokój nauczycielski, oraz 2 sale lekcyjne, które w godzinach popołudniowych i wieczornych będą adaptowane na świetlicę i czytelnię.  

• Przeszkolenie w zakresie rzemiosła murarsko-stolarskiego oraz wyposażenie w narzędzia 5 beneficjentów
• Wzniesienie dormitorium dla dziewcząt o wymiarach 12x6: 2m schowek + 10 m pomieszczenia mieszkalnego
• Wzniesienie dormitorium dla chłopców o wymiarach 12x6: 2m schowek + 10 m pomieszczenia mieszkalnego
• Wyremontowanie pokoju nauczycielskiego, oraz 4 sal lekcyjnych
• Umeblowanie (ławki, krzesła, tablice, stoliki) 4 sal lekcyjnych, oraz dormitoriów dla dziewcząt i chłopców
• Elektryfikacja pokoju nauczycielskiego, świetlicy, czytelni.
  

Dofinansowanie Ministerstwa Spraw Zagranicznych Realizacja projektu PCPM jest możliwa dzięki dofinansowaniu w ramach programu MSZ "Polska Pomoc" w wysokości 273 575 zł.

Mapa obszaru realizacji projektu

View Projekty zagraniczne PCPM 2009 in a larger map