Wykorzystanie technologii GIS dla wsparcia koordynacji działań pomocowych w Tadżykistanie i Kirgistanie (2009)
Projekt wolontariatu zagranicznego, finansowany przez Wolontariat Polska Pomoc MSZ
Status: Projekt zakończony
Partner PCPM: Save the Children, Central Asia


Projekt wolontariatu zagranicznego PCPM był kontynuacją współpracy pomiędzy Save the Children – Central Asia oraz PCPM. Był on odpowiedzią PCPM na zgłoszone przez partnera lokalnego prośbę wsparcia jego działań w Tadżykistanie i w Kirgistanie umiejętnościami, które nie są szeroko rozpowszechnione pośród mieszkańców tych dwóch krajów: systemów GIS, przygotowywania map w oparciu o dane GPS oraz rozmów z ambasadami w zakresie pozyskiwania funduszy na projekty tej organizacji. Kandydat przedstawiony przez PCPM idealnie nadaje się do tych działań: posiada dyplom z geografii i 2-letnie doświadczenie w pracy z GIS, jak również – jako wolontariusz-fundraiser PCPM -  doświadczenie w pozyskiwaniu fundusze na działania humanitarne.

Mapy przygotowane przez Magdę Gromek są zamieszczane na Reliefweb - międzynarodowym portalu poświęconym pomocy humanitarnej (link do map PCPM)

Projekt był odpowiedzią na trzy potrzeby zgłoszone przez partnera lokalnego:
  1. Wsparcia jego działań w zakresie koordynacji pracy organizacji humanitarnych w zakresie edukacji. Wymaga użycia map oraz innych materiałów informacyjnych, za których przygotowanie będzie odpowiedzialny wolontariusz PCPM.
  2. Wdrożenia systemu GIS w biurach partnera lokalnego, co pozwoli jego pracownikom na zebranie informacji geograficznej (np. lokalizacji szkół, przedszkoli i innych instytucji, z którymi współpracują), oraz naniesienie ich na mapy. To z kolei powoli na lepsze przygotowanie kolejnych projektów pomocowych a przez to – zwiększenie pomocy dostępnej dla młodzieży w Tadżykistanie i w Kirgstanie.
  3. Pozyskiwania funduszy – wsparcie w pozyskiwaniu funduszy na kolejne projekty.

Wolontariuszka PCPM Magdalena Gromek w biurze organizacji przyjmującej w Kirgistanie.

Realizacja projektu wspierania pracy organizacji humanitarnych wdrażaniem systemów informacji geograficznej w Tadżykistanie i Kirgistanie jest realizowana w ramach programu polskiego wolontariatu zagranicznego. Jest on finansowany z grantu programu polskiej pomocy zagranicznej "Wolontariat Polska Pomoc" MSZ RP w wysokości 54 000 PLN.

Wykorzystanie Systemów Informacji Geograficznej w pomocy rozwojowej

Systemy Informacji Geograficznej, potocznie nazywane GIS (ang. Geographic Information System) zyskują coraz większą popularność i zyskują praktyczne zastosowania w wielu dziedzinach życia. Rozwój tychże systemów jest wynikiem postępu w geografii, informatyce oraz metodach zarządzania bazami danych. GIS to wynik prac prowadzonych w takich dziedzinach nauki jak: geografia, kartografia, geodezja, informatyka, elektronika.

Na GIS składają
się dwa podstawowe elementy wiedzy geograficznej:
  1. Dane przestrzenne, których źródłem może być mapa lub zdjęcie satelitarne.  Aby wprowadzić dane np. z mapy wystarczy przeprowadzić skanowanie. Na zeskanowanym podkładzie można dokonywać dalszej obróbki, lub wprowadzać elementy od początku. Np. na mapach fizycznych przedstawione są formy terenu. Na ich podstawie można obliczyć kąt nachylenia terenu, co w połączeniu z mapami geologicznymi może posłużyć do stworzenia mapy terenu zagrożonego osuwiskami i lawinami.
  2. Dane opisowe, nazywane atrybutami, opisują cechy ilościowe lub jakościowe obiektów geograficznych. Ich źródłem mogą być raporty, roczniki statystyczne, książki adresowe, statystyki. Mogą to być bazy danych dotyczące np. liczby ludności na danym terenie.
Najprościej ujmując, połączenie danych przestrzennych i opisowych daje nowy obraz, mapę. Dla przykładu: posiadając  mapę nachylenia powierzchni terenu, znając prawdopodobieństwo osuwiska oraz liczbę i rozmieszczenie osób żyjących na tymże obszarze, możemy oszacować odsetek ludności na obszarze zagrożonym osuwiskami.

Ważnym składnikiem GIS jest zarządzanie cyfrową baza danych ściśle zintegrowaną z programami GIS. Oferuje ona procedury wyszukiwania danych, dopisywania, aktualizacji i porządkowania. Zasadniczymi jednostkami bazy danych są rekordy składające się z pól. Rekordy prezentują poszczególne obiekty geograficzne, natomiast ich pola odpowiadają atrybutom. Można sobie wyobrazić, że konkretny zbiór obiektów geograficznych jednej klasy odpowiada warstwie. Taką warstwą może być np. rozmieszczenie ludności na danym obszarze. Druga warstwa może prezentować powierzchnię terenu zagrożoną osuwiskami. Te dwie warstwy mogą funkcjonować rozłącznie lub łącznie, tzn. można je na siebie nakładać. Można dodawać do nich również inne warstwy. Nowopowstałą mapę można modyfikować – zmieniać skalę, kolor, symbole. Po uzyskaniu pożądanej mapy, można ją wydrukować, lub wyświetlać na ekranie komputera w formatach JPG, TIFF lub innych.

GIS znalazł szerokie zastosowanie w wielu dziedzinach życia. Korzystają z niego geografowie, urbaniści, konstruktorzy, geodeci. GIS nie znalazło natomiast szerokiego zastosowania w pomocy krajom rozwijającym się. Wcześniej wspomniana mapa powierzchni zagrożenia lawinowego jest jednym z wielu przykładów. W ostatnich latach w Kirgistanie, który jest krajem górzystym opracowano mapy ryzyka, obejmujące prawdopodobieństwo powodzi, trzęsienia ziemi, osuwisk i innych. Na podstawie warstw zbiorników wodnych i miejsc występowania muchy tse-tse można opracować mapę zagrożenia malarycznego w Afryce. Na podstawie warstw przedstawiających sieć rzeczną, roczne zużycie wody w dorzeczu i prognoz temperatury powietrza, można zdiagnozować czy w dorzeczu wystąpią regiony niedoboru wody a wraz z tym konflikty. GIS może pomóc organizacjom niosącym pomoc rozwojową w opracowaniu swoich działań. Na podstawie GIS można oszacować, gdzie pomoc jest najbardziej potrzebna i jakie są możliwości dotarcia z pomocą np. humanitarną w nagłych przypadkach. Stworzenie bazy danych organizacji działających w danym kraju, w danym rejonie może zapobiec sytuacji, w której organizacje skupiają się na jednym obszarze, zaniedbując pozostałe.

Ponieważ system GIS zaczyna odgrywać coraz większą rolę w naszym codziennym życiu, jest szansa że znajdzie również miejsce w organizacjach niosących pomoc rozwojową.

Mapa obszaru realizacji projektu

View Projekty zagraniczne PCPM 2009 in a larger map
Blog PCPM

Aktualności PCPM

2012-01-05 - 
Dodaliśmy nowe zdjęcia z niedawno zakończonego projektu PCPM z zakresu zapobiegania klęskom żywiołowym w Tadżykistanie. Szczegółowy opis projekty dostępny jest tutaj
2012-01-02 - 
Dodaliśmy nowe zdjęcia z niedawno zakończonego projektu PCPM z zakresu szkoleń zawodowych w Zambii  Szczegółowy opis projekty dostępny jest tutaj
2011-12-30 - 
Zapraszamy do zapoznania się z raportem merytorycznym z działalności PCPM w roku 2010. Jest on także dostępny w sekcji "O PCPM"
2011-12-30 - 
W sekcji "O PCPM" oraz "Kontakt" można znaleźć dane teleadresowe nowego biura PCPM w Warszawie:

Fundacja Polskie Centrum Pomocy Międzynarodowej (PCPM)
ul. Gdańska 3 lok. 5
01-633 Warszawa
fax. 22 833 60 22
2011-10-14 - 
W związku z rozpoczynanym projektem w Somalii, PCPM poszukuj dostawcy kuchenek polowych i paliwa w tabletkach oraz usług spedycyjnych. Więcej informacji w sekcji poświęconej przetargom.
2011-10-12 - 

Odpowiadając na apel humanitarny Organizacji Narodów Zjednoczonych w sprawie potrzeby poprawy warunków żywieniowych w obozie dla uchodźców w Dadaab, PCPM we współpracy z Fundacją dla Somalii rozpoczyna obecnie realizację projektu dostarczenia zestawów do podgrzewania i gotowania posiłków wraz z zapasem paliwa stałego dla 4800 rodzin uchodźców. Projekt współfinansowany jest z dotacji Ministerstwa Spraw Zagranicznych RP przeznaczonej na pomoc dla ludności cierpiącej wskutek klęski głodu w Afryce Wschodniej. Więcej informacji nt projektu.

2011-10-03 - 
Zapraszamy do obejrzenia filmu "Jak dzieci zawiesiły słońce na niebie", w którym pokazane są m.in. działania misji PCPM w Zambii. Emisja filmu będzie miała miejsce 3 października 2010 o godz. 18:20 na TVP Kultura. 
2011-08-24 - 
PCPM otrzymało grant w wysokości ponad 77 tys. USD na realizację w Południowym Sudanie projektu umożliwienia 24h opieki zdrowotnej poprzez instalację systemów oświetlenia słonecznego. Więcej informacji dostępne jest na stronie projektu.
2011-08-24 - 
Nowy numer "Pomocy Rozwojowej" (nr 1-2/2011) skupia się na temacie rewolucji w krajach Bliskiego Wschodu. Artykuły dotyczą m.in. przyczyn i przebiegu rewolucji w Egipcie, Syrii i Jemenie oraz ich konsekwencjach. Zapraszamy do zapoznania się z nową stroną internetową kwartalnika "Pomoc Rozwojowa".